Za razliku od svjetske produkcije iz koje bismo teško uspjeli izdvojiti deset veoma dobrih, inventivnih i izuzetnih spotova iz prethodne godine, 2019. se u regionalnim okvirima čini veoma uspješnom godinom – među probranim video radovima posebno ističemo prva tri - a to su Seine, Eva Braun i Crvi - koji se izdvajaju maštovitošću, profesionalnošću u tehnološkom i posebnošću u estetskom smislu, ali i ostali su na visokoj razini, ujednačenog kvaliteta, tako da ne moraju nužno biti poredani tako kako smo ih poredali. Zanimljivo je da su žene režirale više od polovine sledećih 15 spotova, što se uklapa u dobrodošao talas sve zanimljivijih rediteljki u regionalnoj (kratkometražnoj i dugometražnoj) filmskoj produkciji, kako u Hrvatskoj tako i u Srbiji. Iz Slovenije i Bosne i Hercegovine imamo samo po jednog ali hvale vrijednog predstavnika, a Crna Gora nažalost nije imala dostojnog kandidata. Kuriozitet je da su Artan Lili na samom kraju decembra predstavili čak pet spotova, i to dan za danom, uspješno privukavši pažnju ali niti jedan od njih nije uspio ući na našu listu najboljih.
Zlatni globus za najbolji film pripao je potresnoj ratnoj drami “1917”, u režiji Sema Mendesa koji je takođe dobio Zlatni globus, a u kategoriji komedija/mjuzikl nagrađena je Tarantinova posveta “tvornici snova” – “Bilo jednom u Holivudu”. Sasvim očekivano, laureati su i Hoakin Finiks za maestralno tumačenje “Džokera” i Rene Zelveger za “Džudi” u kojem je ona jedini blistavi segment filma o Džudi Garland, dok je iznenađenje da je Taron Egerton dobio Zlatni globus za ulogu Eltona Džona u filmu “Roketmen”, što ipak manje važi za američku glumicu (i reperku) Oukafinu koja je nagrađena za dirljivi film “Zbogom” (Farewell”). Podsjetimo, konkurenti Egertonu bili su Dikaprio, Krejg i povratnik Edi Marfi za urnebesnu komediju “Dolemiti je moje ime”.
Godinu na izmaku obilježio je euforični, elektronični pop pančevačkog benda Buč Kesidi, koji savršeno komunicira sa mlađom publikom, ali i vanserijski amerikana album subotičkog sastava Wooden Ambulance, koji potpisuju pravo remek-djelo, koje nažalost neće doprijeti do najšireg sloja slušalaca. Izuzetna debi izdanja prezentovala su dva hipertalentovana kantautora, jedan iz Karlovca pravim imenom Bruno, a drugi iz Zaboka, koji se zove Nikola, oba fascinirajuće zreli kao autori. O zrelosti govori i album grupe koju predvodi Zvonka Obajdin, koji se takođe našao među pet najboljih. Sledećih pet su ujednačeno bodovani (prvi na pojedinačnoj listi nosi 15 poena, drugi 14 itd.), žanrovski raznovrsni albumi i to redom mladih muzičara odnosno muzičarki, kojima je to prvi ili pak drugi album u karijeri. Zanimljivo je i da je čak polovina od njih otpjevana na engleskom jeziku…
U najkraćem, čini se da je ovo bila veoma dobra, “rodna” i blagorodna godina za regionalnu rok/pop/bluz/indi/amerikana muziku, sa nizom reprezentativnih izdanja, ne samo na priloženoj listi - ovom prilikom posebno pominjemo oproštajni EP Punčki i kratki rad Klinike pod vođstvom Denisa Kataneca, ali i razuzdanu a jedva obuzdanu kompilaciju BG bendova, na kojoj se našla gomila divljih i prodornih pjesama, toliko silnih da će HALI GALI kompilacija tek dobiti kultni status koji joj pripada. Čini nam se i da ćemo se većini ovih albuma vraćati i slušati ih u godinama koje dolaze, i sve brže prolaze, pa ih slobodno - čim prije! - preporučite prijateljima i ljubiteljima dobre muzike...koja ne poznaje granice.
Zaključiti ovu diskografsku godinu u okviru crnogorske muzičke scene (a ovdje pišemo o graničnim žanrovima koji su ispod crte masovno popularne muzike) nije bilo nimalo zahvalno, jer smo na kraju jednog izuzetno neproduktivnog perioda, u kome tek nekoliko izvođača pravi iskorak iz potpune tišine.
Ovo je bila godina singlova, godina segmenata koji u nekom smislu mogu biti najava dobrih albuma, ali se, eto, zbog finansijskih i/li drugih okolnosti, nisu ostvarile neke ambicije. Sreća je da i u tom suženom izboru ima kvaliteta, pa nam iz radionice Stefana Pantovića dolaze dva izuzetna singla. Prvi je s njegovim matičnim bendom Parampaščad. Pjesma „Dan kad biće sve u redu“ ima zaraznu gitarsku silinu, blago suspregnutu u korist ritma, ali ne toliko da mu ustupi kompletan prostor. U osnovi je proklizavanje, kroz dan i optimistički pristup, jedva na ivici da ne zvuči kao pseudomotivacija. Jedan izuzetan singl za koji se nadamo da je samo dio budućeg albuma ovog benda koji nam je već odavno u fokusu, ali je vrijeme da nas potpuno zaokupi.
Iz istog studija (Stivi), i od istog čovjeka samo pod pseudonimom Stega dobili smo i moderno produciran singl „Pas odlazi u raj“. Nešto drugačija muzička predstava, naslonjena na elektroniku i drugačiju tehniku pjevanja. Vokalna ležernost, gotovo letargična pozadina koju senzualno upotpunjava prateći glas, a i poetični dio koji pulsira na pola puta između zadovoljstva i činjenice da zadovoljstva nekad ne traju više od trena, samo su dio onoga što je pjesmu stavilo u prvi plan.
U godini za nama nije manjkalo kvalitetnih singlova ni u regionu, pa prvih deset pjesama po izboru redakcije Stereo Art magazina nema slabu tačku – redom su to izvanredni primjeri autorske izvrsnosti, sasvim razno-vrsnih poetika mahom veoma mladih stvaralaca. Što se tiče žanrova nismo pretjerivali, ali smo pomiješali alternativnu rok i prvoklasnu pop muziku, sa naglaskom na indi(e) produkciji, a skoro svi zastupljeni autori odnosno autorke imaju samo jedan ili najviše dva albuma (izuzev Damira i Eve), i uprkos tome većinom su već postali nezaobilazni igrači tj. izvođači na muzičkoj sceni Hrvatske i/li Srbije… Na pojedinačnim listama ima tu i par numera iz Crne Gore, te, ako se ne varamo, samo jedna iz daleke dežele - Slovenije.
Prvoplasirane pjesme na listama nose 15 bodova, drugoplasirane 14 pa sve tako redom do broja 15 koji nosi 1 poen. Neočekivano, ali zasluženo, najbolja regionalna pjesma godine je “Nebo”, slijedi veliki (generacijski?) hit “Đuskanje ne pomaže”, a zatim i povratnički singl Eve Braun, sa istim brojem poena koliko i za sada poslednja pjesma Lovely Quinces, odnosno prerano “penzionisane” Dunje Ercegović, da bi ubjedljivu petu poziciju zauzeo debitant Bruno Šlat alias Ichabod.
Poznati beogradski rok bend okreće se komercijalnijem zvuku, a u spotovima ističe seksipil Romane Slačala, kao i njen vokal u obje do sada predstavljene pjesme. I “Maca” i “Foliram” su napisane i otpjevane iz ženske vizure, vidjećemo tokom naredna tri dana da li je to neki konceptualni zaokret za ovu priliku, ili puka slučajnost. "Noise" prefiks im izgleda više nije neophodan, za prva dva singla dovoljna je odrednica pop - u raznim elektronskim varijantama i produkciji Marka Beninija, a za sada ne donosi onoliko uzbuđenja koliko većina ranijih singlova Artana.
